احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

412

اسرار گياهان دارويى ( فارسى )

حاصل كرده به رنگ سبز مايل به قرمز درمىآيد و اگر آن را خيس كرده و مدتى به جايى بماليد بعد بشوييد رنگ آن قسمت را قرمز مىكند . اين درختچه گرمسيرى در مراكش ، مصر ، تونس ، الجزيره و در هند و ايران و اغلب مناطق ديگر آسيا نيز مىرويد و گاها كاشته مىشود ، در ايران در كرمان و بلوچستان بومى شده و كاشته مىشود . برگ حنا طبيعت آن سرد و خشك است و عده‌اى آن را گرم و خشك مىدانند . تركيبات شيميايى : مادهء اوكسىنافتوكينون به نام لاوسون - يك رزين محلول در اتر - مواد چرب - تانن - هنوتانيك‌اسيد . خواص درمانى : 1 - خوردن حد اكثر مقدار 2 گرم از آن در افرادى كه بول آنان بند آمده سبب باز شدن بول آنان مىشود ، مقاومت بدن را در برابر آبله و بعضى بيماريهاى ويروسى ديگر زياد مىكند ، براى كاهش درد معده بعد از زايمان مفيد است ، براى رفع خشونت صدا مؤثر مىباشد ، قاعده‌آور است ، براى معالجه يرقان نافع مىباشد ، براى رفع سختى دفع ادرار و دفع سنگ كليه و مثانه مفيد است ، اگر تا ده روز متوالى روزى يك بار خورده شود براى التيام زخمهاى مجارى ادرار و ازدياد ترشح ادرار و باز شدن عادت ماهانه مفيد است . 2 - پنج گرم از آن را دم كنيد و هربار يك فنجان مثل چاى بنوشيد . براى رفع اضافه وزن مفيد است . 3 - دو گرم پودر آن خيس كرده و با شكر مخلوط نموده و در آغاز جزام تا يك ماه ادامه دهيد . جزام تازه شروع‌شده را به كلى مرتفع مىسازد . 4 - پودر آن را با پيه مخلوط كنيد و ضماد نماييد . براى التيام زخم گوشهء ناخن مفيد است . 5 - شستشو با آب دم‌كردهء آن براى درمان سوختگى از آتش مفيد است و ماليدن آن براى ورمهاى گرم كه زردآب از آن خارج مىشود نافع است . 6 - ضماد آن با برگ گردو به اندازه مساوى ، براى ناراحتى بيضه نافع است . 7 - قرقره با آب جوشاندهء آن براى رفع پيلهء دندان استفاده مىشود و مزه‌مزهء آن در دهان براى رفع زخمهاى دهان مفيد است .